Op 12 maart 2011 ontstond brand bij de psychiatrische instelling Rivierduinen in Oegstgeest. De instelling voldeed aan de wettelijke eisen maar toch kon niet voorkomen worden dat drie cliënten om het leven kwamen. In de rapportage van de Onderzoeksraad is vastgesteld dat de instelling te veel verwachtte van de eigen bedrijfshulpverlening. Ook heeft men te weinig rekening gehouden met de beperkte zelfredzaamheid van de bewoners. In onderstaand filmpje een reconstructie van de brand bij Rivierduinen.

Duidelijkheid

Er is bij Rivierduinen zo veel mis gegaan. Al in het begin is er onduidelijkheid over de interpretatie van het brandmeldpaneel. Met oefenen zou dit voorkomen kunnen worden maar in (tijds)nood moet je er op kunnen vertrouwen dat dit soort basale zaken duidelijk zijn. Bijvoorbeeld door de naam van de afdeling of gang op het bord te vermelden.

Oefenen

Het goed kunnen omgaan met blusmiddelen is ook essentieel gebleken. Bij Rivierduinen lukte het de bedrijfshulpverlener niet om de straalbundel aan te passen. Het oefenen met brandbakken op de parkeerplaats is niet (alleen) leuk maar dus ook erg belangrijk! Ik vraag me dan ook echt af in hoeverre je een BHV opleiding in een halve dag kunt doen, zoals je dat tegenwoordig steeds vaker ziet.

Aanwezigheid

Een onderdeel waar denk ik juist kantoorpanden mee te maken hebben is, weet je wie er binnen is? Wordt het aanwezigheidsbord bij de receptie wel goed bij gehouden, en hoe ga je om wanneer mensen buiten de deur lunchen of een afspraak hebben?

Gevaren van brand

Een van de zaken waar het mis kan gaan bij brand is dat men heeft gedacht dat de mensen de gevaren van brand kenden. Tot het moment dat je dit mee hebt gemaakt, heb je geen idee welk gevaar rook met zich mee kan brengen. Hier door kunnen verkeerde inschattingen en keuzes gemaakt worden.

Ook het afgaan van een alarm is geen garantie dat mensen ook daadwerkelijk het pand verlaten. ‘Het zal wel loosalarm zijn’, is een gedachte die bij velen op komt. Pas als meer mensen het pand verlaten, of wanneer men rook of vlammen ziet, ziet men pas ernst van de situatie in.

Voldoen aan de wettelijke eisen is niet in alle gevallen voldoende. Kijk voor je eigen organisatie welke (rest)risico’s uit de RI&E zijn gekomen en hoe hier de bedrijfshulpverlening op ingericht is.