Er zijn meer dan 31.000 NEN normen; van de afmetingen van een schroef tot  een certificeringsschema voor schuldhulpverleners. Maar er zijn ook NEN normen ontwikkeld die betrekking hebben op veiligheid en bedrijfshulpverlening. De meest bekende zijn de NEN 8112  (Leidraad voor ontruimingsplannen voor gebouwen) en NEN 4000 (Bedrijfshulpverlening). Deze zijn eind 2016 allebei ingetrokken en vervangen door de nieuwe NEN 8112:2017. Heb jij die normen wel eens echt bekeken? En dan bedoel ik écht bestudeert? Ik ben er een tijdje geleden opnieuw ingedoken omdat ik voor een opdrachtgever het een en ander wilde nagaan. Iets dat ik je echt kan aanraden om je parate kennis weer op te frissen.

Wat is een NEN norm?

NEN staat voor Nederlandse Norm en dit bedrijf ondersteunt Nederland in het normalisatieproces. De organiseert onderzoekt in hoeverre normalisatie mogelijk is en of er interesse vanuit de markt hier voor is. Daarvoor betrekken ze verschillende belanghebbende partijen. Een NEN norm is eigenlijk niet meer dan een reeks afspraken die op basis van consensus tot stand komen en zijn vastgelegd in een document. De gemaakte afspraken die in een NEN-norm zijn vastgelegd mogen niet conflicteren met andere geldige NEN-normen.

NEN 8112 Bedrijfsnoodorganisatie en bedrijfshulpverlening

In verouderde versie heette deze norm ‘leidraad voor ontruimingsplannen voor gebouwen’. De 8112 is de NEN norm waar in BHV land het meest naar gerefereerd wordt. Naast verschillende termen en definities, worden ook zaken besproken als over schillende manieren van ontruimen. Dat horizontaal ontruimen alleen mogelijk (wenselijk) is als een betreffende bouwlaag is ingedeeld in twee of meer brandcompartimenten. Of over een gefaseerde ontruiming waarbij aanvullende voorwaarden gelden en verwezen wordt naar de NEN 6089.

NEN 4000 bedrijfshulpverlening

Deze norm is dus inmiddels ingetrokken maar omdat er toch nog vaak (ten onrechte naar verwezen wordt) voeg ik deze voor de volledigheid toch toe. In de NEN 4000 ging het vooral over de organisatie van de bedrijfshulpverlening. Een van de zaken die voor mij helder(der) werden na het lezen van deze norm is het schil tussen de opkomsttijd, verwerkingstijd, uitruktijd en de aanrijtijd:
  • verwerkingstijd in de alarmcentrale: de tijd vanaf het moment dat je belt tot aan het moment dat de melding wordt doorgezet naar de desbetreffende hulpdienst
  • uitruktijd: de tijd die nodig is tussen ontvangst van de doormelding van de alarmcentrale en het vertrek uit de kazerne of post
  • aanrijtijd: de zuivere rijtijd die nodig is voor het bereiken van het plaats van het incident
  • opkomsttijd: som van de verwerkingstijd in de alarmcentrale, de uitruktijd en de aanrijtijd

NEN 1414 symbolen voor veiligheidsvoorzieningen op ontruimings- en aanvalsplattegronden

Leveranciers van vluchtwegplattegronden adverteren vaak “onze plattegronden zijn conform de NEN 1414. Wat ze daar eigenlijk mee willen zeggen is dat ze de richtlijnen die in deze norm zijn opgenomen over bijvoorbeeld het kleurgebruik en symbolen hebben aangehouden. Een NEN-norm is in veel gevallen geen eis,  zoals bij deze norm het geval is. Wel kun je dit als uitstekend houvast gebruiken.

NEN 6089 Bepaling van de opvang- en de doorstroomcapaciteit van een bouwwerk

Een norm waar ik vrijwel niemand eerder over heb gehoord maar één die ik daardoor niet minder interessant vind, is de NEN 6089. Je leest hierin onder andere hoe je de opvangcapaciteit en ontruimingstijd kunt bepalen. Ik denk dat deze norm je een aantal handvatten en inzichten geeft waar je behoefte aan hebt als je zelf geen brandpreventie-adviseur bent maar wel nieuwsgierig bent hoe dit een beetje in elkaar steekt.

Welke NEN normen vind jij waardevol om te gebruiken voor het organiseren van de bedrijfshulpverlening binnen jouw organisatie?